Xi Fatti Interessanti dwar il-Lingwa Spanjola

L-Ispanjol huwa l-lingwa uffiċjali f’21 pajjiż differenti.
Hemm 577 miljun kelliema nattivi madwar id-dinja.
Hija t-tieni l-aktar lingwa mitkellma fid-dinja wara ċ-Ċiniż Mandarin u t-tielet l-aktar lingwa użata fuq l-Internet. Hija wkoll waħda mil-lingwi uffiċjali fi ħdan l-UE.
L-Ispanjol juża marki ta’ esklamazzjoni u mistoqsija maqluba – Dan huwa kuntrarju għal lingwi oħra fejn fl-aħħar jintuża marka ta’ esklamazzjoni jew mistoqsija sempliċi. Per eżempju ¿Dónde está mi goma? u ¡Buena suerte!
Karatteristika unika oħra fil-Lingwa Spanjola hija l-ittra ñ li ġiet introdotta fl-alfabett fis-seklu 18.
L-Ispanjol (español) huwa magħruf ukoll bħala Kastiljan (castellano).
Ir-Real Academia Española hija responsabbli mill-Ilsien Spanjol u hija uffiċjalment responsabbli li tkun il-kustodju tal-Ilsien Spanjol. Għandha d-dar tagħha f’Madrid u topera bosta akkademji tal-lingwi fil-21 pajjiż li jitkellmu bl-Ispanjol.
L-Ispanjol imnissel mil-Latin.
L-Għarbi influwenza l-lingwa spanjola. L-armati Għarab bdew jirbħu l-peniżola Iberika fl-711, u ġabu l-arti, l-arkitettura u l-lingwa Għarbija. L-Għarbi tħallat gradwalment mal-Ispanjol antik biex issir il-lingwa mitkellma llum. Meta Spanja keċċiet lill-Għarab fl-1492, il-lingwa żammet madwar 8,000 kelma Għarbija. Minbarra l-Latin, l-Għarbi huwa l-akbar kontributur għall-Ispanjol.
L-ewwel testi Spanjoli nkitbu aktar minn 1,000 sena ilu. ‘Las Glosas Emilianenses’ miktuba fl-964, kienu ilhom maħsuba li huma l-ewwel testi Spanjoli miktuba li jeżistu illum. Madankollu, fl-2010, ir-Real Academia Española ħabbret li l-ewwel eżempji ta’ Spanjol miktub jeżistu f’dokumenti medjevali tas-seklu 9 magħrufa bħala l-“Cartularies of Valpuesta” mill-provinċja ta’ Burgos.
Id-domanda għat-tagħlim tal-Ispanjol qed tiżdied. Spanja dejjem kienet destinazzjoni popolari għall-ivvjaġġar u għall-istudju barrani. Dawn il-ġranet il-lingwa qed issir popolari ħafna fl-Asja, u dan ifisser l-importanza tagħha fis-swieq ekonomiċi globali.
Huwa stmat li bħalissa 18-il miljun student qed jistudjaw l-Ispanjol bħala lingwa barranija. U t-tbassir indikaw li fi ftit ġenerazzjonijiet minn issa, 10% tal-popolazzjoni tad-dinja se jifhmu l-Ispanjol – filwaqt li n-numru attwali huwa 6%. Din hija qabża kbira minn issa!

Xi Fatti Interessanti dwar il-Lingwa Spanjola

© Gvern ta' Malta

2026